Dziś (czwartek 5 stycznia) mija czas, jaki Polska miała na wprowadzenie nowych zasad organizacji gospodarki odpadami opakowaniowymi (m.in. z folii i plastiku). Za ten brak działania rządu wszyscy zapłacimy więcej za odbiór śmieci.
Na razie trwają przepychanki
Zobacz także 25-lecie TVN24 w Opolu. Widzowie zaglądają za kulisy pracy stacji
Według Komisji Europejskiej każdy Europejczyk wytwarza średnio prawie 180 kg odpadów opakowaniowych rocznie. Gdybyśmy nic z tym nie robili, to ich ilość do 2030 roku wzrosłaby o 19 proc., a w przypadku odpadów opakowaniowych z tworzyw sztucznych nawet o 46 proc.
Dlatego KE nie chce się temu biernie przyglądać, zwłaszcza że uderza to i w środowisko, i kieszenie mieszkańców krajów unijnych. Jednym ze sposobów przeciwdziałania tym zagrożeniom jest ROP, czyli rozszerzona odpowiedzialność producentów opakowań z tworzyw sztucznych.
Polska jest jednym z ostatnich krajów, które nie wdrożyły jeszcze wymaganego w UE systemu. Bo na razie... - ...trwają przepychanki między różnymi interesariuszami - powiedział Newserii Grzegorz Piotr Rękawek, dyrektor biura Stowarzyszenia Polski Recykling. - W tej chwili sytuacja wygląda tak, że dziś nikt nie jest w stanie precyzyjnie powiedzieć, kiedy to zostanie wprowadzone.
Ale uporządkujmy fakty...
Zobacz także Zdarzenie z udziałem pięciu pojazdów we Wrzoskach. Jeden z kierowców zabrany w kajdankach
Kalendarium wydarzeń
2018 rok
UE przyjmuje unijny pakiet odpadowy. Zobowiązuje to Polskę do wdrożenia rozszerzonej odpowiedzialności producentów (ROP). Oznacza to, że firmy wprowadzające na rynek produkty opakowane m.in. w folie czy twarde plastiki powinny współfinansować ich selektywną zbiórkę, segregację i przygotowanie do recyklingu.
2019 rok
W Polsce ruszają prace nad nowym systemem. Ministerstwo Środowiska rozpoczęło konsultacje.
Zobacz także Kobieta podpalona w mieszkaniu w Opolu. Policja zatrzymała sprawcę
2022 rok
Prace utknęły, bo przygotowany przez resort klimatu i środowiska projekt ustawy ostro krytykują przedstawiciele producentów opakowań z tworzyw sztucznych.
Opracowywane przepisy zakładają wdrożenie ROP w połączeniu z systemem kaucyjnym, który ma skłonić konsumentów do oddawania zużytych opakowań do punktów zbiórek. Dodajmy, że też nie jest gotowy.
Rok wyborczy nie sprzyja środowisku
Zobacz także Wypadek na ulicy Niemodlińskiej w Opolu. Dwie osoby w szpitalu
Drugą regulacją dotyczącą odpadów, której Polska nie wdrożyła w terminie, jest dyrektywa plastikowa Single-Use Plastics. Jej zadaniem jest ograniczenie produkcji i stosowania jednorazowych wyrobów plastikowych takich jak sztućce, talerze, kubki czy torby.
- W drugiej połowie grudnia 2022 roku Rada Ministrów przyjęła już projekt ustawy wdrażającej Single-Use Plastics. Jednocześnie w Sejmie wciąż dyskutowana jest kwestia systemu kaucyjnego. Te akty prawne powinny być spójne, tymczasem trochę się ze sobą nie zazębiają - zauważa Grzegorz Piotr Rękawek.
Co gorsza, mamy rok wyborczy. Oznacza to, że część tych rzeczy albo trafi do zamrażarki, albo będą tworzone na nowo.
Wszyscy dostaniemy po kieszeni
W tej sytuacji od jutra (6 stycznia) Polska będzie musiała się liczyć z kolejnymi karami, które może nałożyć na nas Komisja Europejska. Ale to niejedyne konsekwencje finansowe. Tyle że kolejne obciążą nasze kieszenie.
Zobacz także Wypadek na DW 414 w Chrzelicach. Droga jest zablokowana
Otóż system ROP zakłada, że koszty gospodarowania odpadami są dzielone pomiędzy mieszkańców a producentów, którzy wprowadzają na rynek produkty opakowane w folie czy plastiki. I im więcej takich plastikowych opakowań producent wprowadza na rynek, tym więcej powinien dołożyć do zagospodarowania odpadów, które z nich powstają. Dzięki temu gospodarstwa domowe są obciążone niższymi opłatami.
Tymczasem w Polsce przez brak systemu ROP to wyłącznie gospodarstwa domowe wciąż ponoszą koszty zbiórki i zagospodarowania odpadów po opakowaniach.
Co więcej, brak ROP powoduje, że w naszym systemie gospodarowania odpadami brakuje przynajmniej 5 mld zł z tzw. opłaty opakowaniowej. Istnieje poważne ryzyko, że te koszty nadal będą przerzucane na mieszkańców poprzez obciążanie ich coraz wyższymi stawkami.
- W dłuższej perspektywie brak wdrożenia w Polsce systemu ROP może skutkować karą w postaci tego, że nadal będziemy ponosili wysokie opłaty z tytułu Plastic Levy, czyli odpadów opakowaniowych niepoddanych recyklingowi - zauważa Grzegorz Piotr Rękawek.
Zobacz także Śmierć czterolatki z Gogolina. Są wyniki sekcji zwłok i zarzuty dla matki
Obecnie budżet państwa traci z tego tytułu ok. 6 mln zł dziennie.
W dyskusji: 18